Skip to content
Chống sét cho resort khác hẳn chống sét cho khách sạn cao tầng. Resort là nhiều khối thấp trải trên diện tích rộng, nối với nhau bằng cáp ngầm, cộng thêm hồ bơi ngoài trời và hệ khoá thẻ từ chạy khắp khu. Bài toán không phải một cột thu sét, mà là nhiều vùng bảo vệ và rất nhiều đường xung phải chặn.
Một khách sạn 20 tầng chỉ có một điểm cao nhất. Một resort 3 hecta có hàng chục điểm cao ngang nhau, và mỗi khối là một đường vào cho xung sét lan truyền tới khối bên cạnh.
Bài này đi qua hồ bơi, cụm bungalow, tuyến cáp ngầm giữa các khối, hệ khoá thẻ từ, và bãi tiếp địa trên nền cát ven biển.
Resort khác khách sạn cao tầng ở điểm nào?
| Đặc điểm | Khách sạn cao tầng | Resort thấp tầng trải rộng |
|---|---|---|
| Điểm thu sét | Một cụm trên mái, dễ xác định | Nhiều khối cao ngang nhau, phải tính vùng bảo vệ cho từng khối |
| Đường dẫn sét | Ngắn, đi thẳng xuống theo kết cấu | Nhiều tuyến rời rạc, mỗi khối một hệ tiếp địa |
| Xung lan truyền | Chủ yếu từ nguồn điện vào toà nhà | Thêm xung cảm ứng trên cáp ngầm nối giữa các khối |
| Hạng mục ngoài trời | Ít | Hồ bơi, sân vườn, cột đèn, chòi nghỉ, bến thuyền |
| Môi trường | Đô thị | Thường ven biển hoặc vùng cao, ăn mòn mạnh hơn |
Dòng thứ ba là dòng quyết định chi phí. Ở khách sạn cao tầng, chặn xung ở tủ tổng là giải quyết được phần lớn. Ở resort, mỗi khối là một điểm vào độc lập, và cáp ngầm nối chúng lại thành mạng dẫn xung đi khắp khu.
Hồ bơi ngoài trời xử lý thế nào?
Hồ bơi là hạng mục có rủi ro tính mạng cao nhất trong toàn khu, vì người ngâm trong nước và nước dẫn điện tốt.
Ba nhóm việc:
- Đẳng thế toàn bộ phần kim loại quanh bể. Thang lên xuống, tay vịn, khung mái che, đường ống, vỏ bơm lọc, khung đèn ngầm — tất cả nối chung vào một hệ đẳng thế. Mục tiêu là không tồn tại chênh lệch điện thế giữa hai điểm mà một người có thể chạm cùng lúc.
- Bảo vệ cụm bơm lọc và đèn ngầm. Đây là thiết bị điện đặt sát nước. Cần SPD tại tủ điều khiển bể, và toàn bộ mạch đèn ngầm phải có bảo vệ dòng rò riêng.
- Quy trình vận hành khi có dông. Đây là biện pháp hiệu quả nhất và rẻ nhất: yêu cầu khách rời khỏi nước khi có dông. Không có giải pháp kỹ thuật nào thay thế được việc này.
Điểm thứ ba cần được viết thành quy định vận hành, giao cho bộ phận cứu hộ, kèm tiêu chí kích hoạt rõ ràng chứ không để nhân viên tự phán đoán. Nhiều resort lắp hệ chống sét rất tốt nhưng bỏ trống đúng khâu này.
Về mái che bể bơi bằng kết cấu thép, có thể dùng chính khung đó làm bộ phận thoát sét tự nhiên nếu đo được tính liên tục điện — nguyên tắc và ngưỡng đo được trình bày trong bài về tận dụng khung thép làm dây thoát sét.
Cụm bungalow rải rác: mỗi khối một hệ hay dùng chung?
Mỗi khối một hệ riêng. Không kéo dây thoát sét từ khối này sang khối kia.
Lý do: nối chung biến toàn khu thành một mạch dẫn duy nhất. Sét đánh vào một bungalow sẽ đẩy dòng chạy qua các khối còn lại, kéo theo chênh lệch điện thế và hư hỏng thiết bị ở những nơi cách xa điểm bị đánh.
| Hạng mục | Cách làm đúng | Lỗi thường gặp |
|---|---|---|
| Bộ thu sét | Tính vùng bảo vệ cho từng khối hoặc từng cụm khối gần nhau | Đặt một cột cao ở giữa khu rồi cho là phủ hết |
| Bãi tiếp địa | Mỗi khối một bãi riêng, liên kết với nhau qua hệ đẳng thế ngầm | Một bãi chung cho cả khu, dây dẫn quá dài |
| Liên kết giữa các bãi | Nối để cân bằng điện thế, không nối để dẫn dòng | Không nối gì cả, sinh chênh lệch điện thế lớn giữa các khối |
| Khối có mái lá hoặc gỗ | Bắt buộc hệ thu sét riêng, vật liệu dễ cháy | Bỏ qua vì khối thấp và nhỏ |
Dòng thứ ba nghe mâu thuẫn nhưng không phải. Các bãi tiếp địa vẫn phải liên kết với nhau để cân bằng điện thế toàn khu, nhưng đường dẫn sét chính của mỗi khối phải xuống đất tại chỗ, không đi vòng sang khối khác.
Khối mái lá là hạng mục hay bị bỏ qua nhất vì trông đơn giản. Nhưng mái lá cháy rất nhanh và một tia lửa đủ để mất cả căn.
Cáp ngầm giữa các khối — nguồn xung chính
Đây là đặc thù lớn nhất của resort và cũng là chỗ tốn tiền sửa nhất sau mỗi mùa dông.
Cáp chôn ngầm không tránh được sét. Khi sét đánh xuống đất gần tuyến cáp, dòng lan trong đất cảm ứng lên cáp và chạy vào cả hai đầu. Kết quả: thiết bị ở hai toà nhà cách xa điểm sét đánh vẫn hỏng.
| Loại tuyến | Biện pháp | Vì sao |
|---|---|---|
| Cáp nguồn giữa các khối | SPD tại tủ điện ở cả hai đầu tuyến | Xung vào từ hai phía, chặn một đầu là chặn một nửa |
| Cáp mạng, camera, kiểm soát vào ra | SPD đường tín hiệu ở cả hai đầu | Đường tín hiệu độc lập với đường nguồn, SPD tủ điện không bảo vệ được |
| Tuyến dài giữa các khối xa | Ưu tiên chuyển sang cáp quang | Không dẫn điện nên cắt đứt hoàn toàn đường xung |
| Cáp đi trên không giữa các khối | Chuyển xuống ngầm nếu có thể | Cáp treo hứng sét trực tiếp, rủi ro cao hơn nhiều |
Hàng thứ ba là khoản đầu tư đáng giá nhất cho resort có nhiều khối cách xa nhau. Cáp quang cho tuyến dữ liệu giữa các khối loại bỏ hẳn một nhóm sự cố, và chi phí chênh lệch nhỏ so với việc thay switch và đầu ghi sau mỗi mùa dông.
Nguyên tắc phối hợp giữa các cấp SPD và quy tắc khoảng cách 10 mét từ SPD tới thiết bị được trình bày trong bài về phối hợp SPD Type 1, Type 2 và Type 3, còn cách chọn SPD cho từng loại đường tín hiệu có trong bài về chống sét lan truyền trên đường tín hiệu.
Hệ khoá thẻ từ, PMS và camera bảo vệ thế nào?
Đây là nhóm thiết bị gây gián đoạn vận hành nặng nhất khi hỏng. Khoá thẻ từ chết nghĩa là khách không vào được phòng, và không có cách xử lý tạm nào êm thấm.
| Hệ thống | Điểm dễ tổn thương | Biện pháp |
|---|---|---|
| Khoá thẻ từ tại phòng | Bộ điều khiển tầng và tuyến cáp chạy dọc hành lang | SPD tại tủ điều khiển mỗi tầng hoặc mỗi khối |
| Máy chủ PMS | Nguồn nuôi và cổng mạng | Bảo vệ cả đường nguồn và đường mạng, đặt sau UPS |
| Camera ngoài trời | Cột lắp cao, cáp chạy dài về đầu ghi | SPD tại chân camera và tại đầu ghi, nối đất thân cột |
| Wi-Fi phủ sân vườn | Thiết bị phát đặt trên cột hoặc mái chòi | SPD cho tuyến PoE, ưu tiên đặt thiết bị trong vùng bảo vệ |
| Hệ âm thanh khu vực | Tuyến loa chạy dài ngoài trời | SPD tín hiệu tại bộ khuếch đại |
Máy chủ PMS cần lưu ý riêng: UPS không phải thiết bị chống sét. UPS giữ nguồn khi mất điện, nhưng xung sét đi xuyên qua nó. Phải có SPD ở phía trước UPS. Vì sao UPS không thay thế được SPD được giải thích trong bài về chống sét cho hệ UPS.
Với camera, lỗi phổ biến là chỉ lắp SPD ở đầu ghi. Camera trên cột cao ngoài trời là điểm hứng xung đầu tiên, cần bảo vệ ngay tại chân cột. Cách bố trí cho tuyến camera và mạng LAN có trong bài về SPD cho mạng LAN và camera.
Sân vườn, cây cao và cột đèn
Ba hạng mục ngoài trời hay bị bỏ khỏi thiết kế vì không phải công trình.
- Cây cao gần khối nhà. Cây bị sét đánh có thể phóng điện sang công trình bên cạnh. Giữ khoảng cách hoặc đưa cây vào vùng bảo vệ của hệ thu sét. Không nên gắn thiết bị điện lên thân cây cao.
- Cột đèn sân vườn. Thân kim loại cao, chạy điện, rải khắp khu. Cần nối đất thân cột và có bảo vệ trên tuyến cấp nguồn.
- Chòi nghỉ, quầy bar ngoài trời. Kết cấu thấp nhưng có người tụ tập và có thiết bị điện. Đưa vào vùng bảo vệ của khối gần nhất hoặc bố trí cột riêng.
Cây cao là hạng mục dễ tranh cãi nhất, vì chủ đầu tư không muốn dựng cột thu sét phá cảnh quan. Giải pháp thường dùng là bố trí cột thu sét ngụy trang theo cây hoặc đặt trên khối nhà gần nhất sao cho vùng bảo vệ trùm được cả cụm cây.
Tiếp địa trên nền cát ven biển
Resort ven biển có hai vấn đề cùng lúc: cát khô dẫn điện kém, và hơi muối ăn mòn kim loại nhanh.
| Vấn đề | Hệ quả | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Cát khô có điện trở suất cao | Khó đạt giá trị điện trở yêu cầu bằng cọc đơn | Dùng hệ vòng bao quanh công trình thay vì cọc đơn, kết hợp hoá chất giảm điện trở |
| Mực nước ngầm dao động theo mùa | Giá trị đo mùa mưa và mùa khô chênh nhau lớn | Đo vào mùa khô để lấy giá trị bất lợi nhất, ghi rõ điều kiện đo |
| Hơi muối ăn mòn | Mối nối và cọc mạ kẽm mục nhanh | Dùng cọc đồng hoặc thép bọc đồng, mối nối hàn hoá nhiệt thay cho kẹp bắt vít |
| Ăn mòn điện hoá tại điểm chuyển tiếp | Mối nối đồng với thép mạ kẽm hỏng sau vài mùa | Dùng đầu nối lưỡng kim tại mọi điểm chuyển vật liệu |
Dòng thứ hai quyết định chất lượng hồ sơ nghiệm thu. Đo vào mùa mưa cho con số đẹp nhưng không phản ánh điều kiện bất lợi nhất. Biên bản đo phải ghi kèm thời điểm và tình trạng đất, nếu không lần đo sau không có cơ sở so sánh.
Cách chọn cấu hình điện cực theo từng loại nền và giá trị cần đạt nằm trong bài về điện trở tiếp địa theo từng loại đất, còn trình tự thi công có trong hướng dẫn thiết kế bãi tiếp địa.
Chọn kim thu sét cho resort
Resort thường ưu tiên ít cột nhất có thể vì lý do cảnh quan. Điều đó dẫn tới xu hướng chọn kim có bán kính lớn đặt trên khối cao nhất.
Cách làm này đúng khi tính toán đủ. Nhưng phải nhớ hai điều: bán kính bảo vệ phụ thuộc chiều cao đầu kim so với mặt phẳng cần bảo vệ, và với cùng một model, bán kính thay đổi theo cấp bảo vệ đã chọn. Không lấy con số in trên tờ rơi làm căn cứ thiết kế.
Với khu có nhiều khối cách xa nhau, một cột lớn ở giữa thường không phủ hết. Phương án hợp lý là chia thành vài cụm, mỗi cụm một cột đặt trên khối cao nhất của cụm đó. Một số dòng thường dùng cho công trình thấp tầng diện rộng gồm kim thu sét Apollo ESE 30 và kim thu sét LIVA 070.
Checklist nghiệm thu cho resort
- Mọi khối nhà, kể cả bungalow và khối mái lá, đều nằm trong vùng bảo vệ đã tính toán.
- Mỗi khối có bãi tiếp địa riêng, các bãi được liên kết để cân bằng điện thế.
- Toàn bộ phần kim loại quanh hồ bơi đã đẳng thế, có biên bản.
- Tủ điều khiển bể bơi có SPD, mạch đèn ngầm có bảo vệ dòng rò riêng.
- Quy định cho khách rời khỏi nước khi có dông đã ban hành và giao cho bộ phận cứu hộ.
- Mọi tuyến cáp nối giữa các khối có SPD ở cả hai đầu, cả đường nguồn lẫn đường tín hiệu.
- Tủ điều khiển khoá thẻ từ theo tầng hoặc theo khối đã có SPD.
- Máy chủ PMS được bảo vệ ở cả đường nguồn và đường mạng, SPD đặt trước UPS.
- Camera ngoài trời có SPD tại chân cột, không chỉ tại đầu ghi.
- Cột đèn sân vườn đã nối đất thân cột.
- Cây cao gần công trình đã được xử lý bằng khoảng cách hoặc đưa vào vùng bảo vệ.
- Mối nối vùng ven biển dùng hàn hoá nhiệt và đầu nối lưỡng kim.
- Biên bản đo điện trở ghi kèm thời điểm đo và tình trạng đất.
Mục thứ năm là mục duy nhất không tốn tiền vật tư và cũng là mục bảo vệ tính mạng trực tiếp nhất. Nó thường bị quên vì thuộc về vận hành chứ không thuộc về thi công.
Cách xử lý cho các loại công trình đặc thù khác nằm trong bài về chống sét cho kho lạnh và bài về chống sét cho kho hoá chất. Bốn phần của bộ tiêu chuẩn nền tảng được giải thích trong bài về IEC 62305.
Liên hệ tư vấn và báo giá
Liên hệ tư vấn & báo giá: 0972 299 666 — CHỐNG SÉT TOÀN CẦU – TỔNG KHO CHỐNG SÉT
Website: chongsettoancau.com | tongkhochongset.vn
Địa chỉ: Ng. 686 Đ/S671 Chiến Thắng, Hà Đông, Hà Nội
15 năm kinh nghiệm — 5000+ công trình toàn quốc
Câu hỏi thường gặp
Resort nhiều bungalow nên làm một hệ chống sét chung hay riêng từng khối?
Riêng từng khối. Mỗi khối có hệ thu sét và bãi tiếp địa riêng, các bãi liên kết với nhau để cân bằng điện thế nhưng đường dẫn sét chính phải xuống đất tại chỗ. Nối chung biến cả khu thành một mạch dẫn, sét đánh một khối sẽ đẩy dòng qua các khối còn lại.
Hồ bơi ngoài trời cần làm gì để an toàn khi có sét?
Ba việc: đẳng thế toàn bộ phần kim loại quanh bể gồm thang, tay vịn, khung mái che, đường ống và vỏ bơm; lắp SPD tại tủ điều khiển bể cùng bảo vệ dòng rò cho mạch đèn ngầm; và ban hành quy định cho khách rời khỏi nước khi có dông. Việc thứ ba hiệu quả nhất và không có giải pháp kỹ thuật nào thay thế được.
Vì sao cáp ngầm giữa các khối vẫn bị sét làm hỏng thiết bị?
Vì chôn ngầm không tránh được cảm ứng. Sét đánh xuống đất gần tuyến cáp làm dòng lan trong đất cảm ứng lên cáp và chạy vào cả hai đầu. Vì thế phải lắp SPD ở cả hai đầu mỗi tuyến, cho cả đường nguồn lẫn đường tín hiệu.
UPS có bảo vệ được máy chủ PMS khỏi sét không?
Không. UPS giữ nguồn khi mất điện chứ không cắt xung sét, và xung đi xuyên qua nó. Phải lắp SPD ở phía trước UPS, đồng thời bảo vệ cả cổng mạng của máy chủ vì đường tín hiệu độc lập với đường nguồn.
Resort ven biển làm tiếp địa thế nào cho đạt?
Dùng hệ vòng bao quanh công trình thay cho cọc đơn vì cát khô có điện trở suất cao, kết hợp hoá chất giảm điện trở khi cần. Về vật liệu, dùng cọc đồng hoặc thép bọc đồng và mối nối hàn hoá nhiệt, tránh kẹp bắt vít và thép mạ kẽm vì hơi muối ăn mòn nhanh.
Cây cao trong khuôn viên resort có cần xử lý không?
Có. Cây bị sét đánh có thể phóng điện sang công trình bên cạnh. Giải pháp là giữ khoảng cách an toàn hoặc bố trí hệ thu sét sao cho vùng bảo vệ trùm được cả cụm cây. Không nên gắn thiết bị điện lên thân cây cao.
Bài Viết Liên Quan
- Chống sét cho nhà tiền chế khung thép
- Chống sét cho kho lạnh
- Chống sét cho kho hoá chất
- Phối hợp SPD Type 1, Type 2 và Type 3
- IEC 62305 là gì? Bốn phần tiêu chuẩn chống sét quốc tế
